E-doręczenia: nowy standard komunikacji elektronicznej od 2025 roku

Od 2025 roku e-Doręczenia staną się kluczowym elementem komunikacji w Polsce, rewolucjonizując sposób wymiany informacji między obywatelami, firmami i administracją. Wzorem dla naszego systemu są rozwiązania stosowane w innych krajach Unii Europejskiej, jak np. we Włoszech, gdzie system Posta Elettronica Certificata (PEC) zrewolucjonizował komunikację gospodarczą. Włoskie firmy wysyłają rocznie ponad 3 miliardy przesyłek elektronicznych, a każda firma musi posiadać konto do doręczeń elektronicznych. Podobne systemy rozwijają się także w Czechach, Francji czy Hiszpanii.

 

Na czym polegają e-Doręczenia w Polsce?

E-Doręczenia to cyfrowy odpowiednik listu poleconego z potwierdzeniem odbioru. Są one dedykowane obywatelom, firmom oraz podmiotom publicznym, umożliwiając przesyłanie i odbieranie dokumentów elektronicznych w sposób wygodny i bezpieczny. Korespondencja wysyłana w ramach tej usługi ma taką samą moc prawną jak tradycyjny list polecony.

Dzięki e-Doręczeniom:

  • urzędy mogą zarządzać dokumentacją w formie cyfrowej;
  • nadawca i odbiorca są zawsze odpowiednio zidentyfikowani;
  • użytkownicy mogą pobierać prawnie ważne dowody doręczenia.

Dla osób, które nie posiadają jeszcze adresu do doręczeń elektronicznych, przewidziano Publiczną Usługę Hybrydową (PUH), realizowaną w ramach e-Doręczeń. Usługa ta łączy komunikację elektroniczną z tradycyjną formą papierową. Umożliwia ona urzędom przesyłanie dokumentów elektronicznych, które następnie są drukowane i doręczane przez wyznaczonego operatora – obecnie Pocztę Polską.

 

Kogo obejmą e-Doręczenia?

Zgodnie z ustawą, obowiązek korzystania z e-Doręczeń obejmie stopniowo:

  1. podmioty publiczne – urzędy i instytucje administracji publicznej;
  2. przedsiębiorców – podmioty wpisane do CEIDG oraz KRS;
  3. zawody zaufania publicznego – m.in. notariuszy, radców prawnych czy doradców podatkowych.

 

Co z obywatelami, którzy nie prowadzą działalności gospodarczej?

Dla osób fizycznych korzystanie z e-Doręczeń nie jest obowiązkowe. Obywatele mogą skorzystać z tej usługi dobrowolnie.

 

Podmiot publiczny a podmiot niepubliczny – jaka jest różnica?

Rozróżnienie między podmiotem publicznym a niepublicznym jest kluczowe dla zrozumienia obowiązków związanych z e-Doręczeniami.

 

1) Podmiot publiczny to m.in.:

  • jednostki sektora finansów publicznych, takie jak urzędy, ministerstwa, ZUS, czy sądy, zgodnie z ustawą o finansach publicznych;
  • państwowe jednostki organizacyjne, które nie mają osobowości prawnej;
  • osoby prawne utworzone w szczególnym celu zaspokajania potrzeb o charakterze powszechnym, nieprowadzące działalności przemysłowej ani handlowej, jeżeli są finansowane w ponad 50% ze środków publicznych, posiadają ponad połowę udziałów lub akcji, sprawują nadzór nad organem zarządzającym lub mają prawo do powoływania większości członków organu nadzorczego;
  • związki podmiotów, które realizują zadania publiczne;
  • komornicy sądowi.

 

Zgodnie z przepisami, podmiotami publicznymi mogą być również niepubliczne organizacje, takie jak szkoły i placówki oświatowe, które są finansowane w ponad 50% ze środków publicznych, np. przez gminy lub inne jednostki sektora finansów publicznych. Takie podmioty, mimo że nie mają osobowości prawnej, muszą aktywować adres e-Doręczeń równocześnie z organem prowadzącym, który je finansuje.

Przykładem mogą być szkoły prowadzone przez stowarzyszenia, które otrzymują więcej niż 50% finansowania z dotacji oświatowych. W takim przypadku szkoła, podobnie jak organizacja ją prowadząca, musi zarejestrować adres e-Doręczeń do 1 stycznia 2025 roku.

Zatem podmioty publiczne, zarówno te stricte publiczne, jak i niepubliczne organizacje finansowane głównie ze środków publicznych, mają obowiązek aktywacji adresu e-Doręczeń do wskazanej daty.

 

2) Podmiot niepubliczny to każda osoba fizyczna oraz wszystkie podmioty, które nie spełniają warunków określonych dla podmiotów publicznych.

Od kiedy podmioty publiczne i niepubliczne mają obowiązek korzystania z e-Doręczeń?

Kategoria Podmiot Data obowiązywania
PODMIOTY PUBLICZNE Organy administracji rządowej oraz jednostki budżetowe obsługujące te organy

 

01.01.2025

 

Inne organy władzy publicznej, w tym organy kontroli państwowej i ochrony prawa

 

01.01.2025

 

ZUS, KRUS i fundusze zarządzane przez te instytucje

 

01.01.2025

 

NFZ, agencje wykonawcze, uczelnie publiczne, instytucje kultury, itp.

 

01.01.2025

 

Jednostki samorządu terytorialnego, ich związki oraz samorządowe zakłady budżetowe

 

01.01.2025

 

Inne podmioty publiczne

 

01.01.2025

 

Jednostki samorządu terytorialnego – usługa hybrydowa

 

01.10.2029

 

Sądy, prokuratura, komornicy, organy ścigania, Służba Więzienna

 

01.10.2029

 

PODMIOTY NIEPUBLICZNE Zawody zaufania publicznego (adwokaci, radcy prawni, doradcy podatkowi, notariusze, itp.)

 

01.01.2025

 

Podmioty rejestrujące się w KRS od 01.01.2025 r.

 

01.01.2025

 

Podmioty zarejestrowane w KRS przed 01.01.2025 r.

 

01.04.2025

 

Podmioty składające wniosek do CEiDG

 

01.01.2025

 

Zmiany w CEiDG po 30.06.2025 r.

 

01.07.2025

 

Podmioty zarejestrowane w CEiDG do 31.12.2024 r.

 

01.10.2026

 

Kto świadczy usługę e-Doręczeń i kto ponosi koszty?

Usługę e-Doręczeń świadczą zarówno publiczni, jak i niepubliczni dostawcy usług.

 

Publiczni dostawcy (Poczta Polska) oferują bezpłatne usługi dla korespondencji:

  • od obywateli i firm do podmiotów publicznych,
  • pomiędzy podmiotami publicznymi. Płatne usługi występują, gdy podmioty publiczne wysyłają dokumenty do obywateli, firm lub innych podmiotów niepublicznych.

 

Niepubliczni dostawcy (komercyjni) świadczą usługi na zasadach komercyjnych. W takim przypadku obywatele i firmy ponoszą koszty, szczególnie gdy wymieniają dokumenty pomiędzy sobą lub z innymi podmiotami niepublicznymi.

 

Podsumowując, usługa e-Doręczeń jest bezpłatna, gdy dokumenty są wysyłane od obywateli i firm do podmiotów publicznych lub między podmiotami publicznymi. Natomiast podmioty publiczne pokrywają koszty, gdy wysyłają dokumenty do obywateli, firm i innych podmiotów niepublicznych. Obywatele i firmy ponoszą koszty, gdy wymieniają korespondencję wyłącznie z innymi podmiotami niepublicznymi, np. między firmami czy między firmą a osobą fizyczną.

 

CEIDG i KRS – czy każda zmiana jest automatycznie aktualizowana?

W przypadku podmiotów wpisanych do CEIDG i KRS informacje o adresie do e-Doręczeń są aktualizowane automatycznie. Gdy adres zostanie dodany, zmieniony lub wykreślony z bazy adresów elektronicznych, odpowiednie dane są niezwłocznie przekazywane do tych rejestrów. Oznacza to, że proces ten jest zintegrowany i nie wymaga dodatkowych działań ze strony podmiotu.

 

E-Doręczenia to krok w stronę przyszłości cyfrowej, który ma uprościć procesy komunikacji i zwiększyć bezpieczeństwo wymiany informacji. Pamiętaj, że już teraz możesz się przygotować do tej zmiany, aby uniknąć niespodzianek w przyszłości.

 

Jeśli masz dodatkowe pytania lub potrzebujesz pomocy w tej kwestii, skontaktuj się z nami!

 

Autor:

Bartosz Mazur

 

24.01.2025 News Aktualności